Artykuł ten został napisany wyłącznie dla The European Sting przez panią Marię Terezę Garcia Bergantini, studentkę czwartego roku medycyny na Faculdade de Medicina, dr Paulo Prata w Barretos w Brazylii. Jest związana z Międzynarodową Federacją Stowarzyszeń Studentów Medycyny (IFMSA), serdecznym partnerem The Sting. Opinie wyrażone w tym artykule należą wyłącznie do autora i niekoniecznie odzwierciedlają stanowisko IFMSA na ten temat ani The European Sting.
Zapalenie wątroby jest częścią cichej epidemii. Chociaż dotyka miliony ludzi na całym świecie, duża ich część żyje z wirusem, nie wiedząc, że jest zarażona – czy to dlatego, że nie mają objawów, czy po prostu nie są świadomi, w jaki sposób choroba jest przenoszona i jak się chronić. Biorąc pod uwagę ten scenariusz, istotne jest, aby studenci nauk o zdrowiu przyjęli aktywną rolę: przekształcali wiedzę naukową w konkretne działania podnoszące świadomość i humanizowaną opiekę.
Wirusowe zapalenie wątroby powoduje ponad milion zgonów rocznie, co stanowi liczbę porównywalną z chorobami takimi jak gruźlica i HIV. Mimo to wiele osób pozostaje nieświadomych tych informacji ze względu na stygmatyzację, ograniczony dostęp do badań i brak kampanii edukacyjnych, co sprawia, że choroba jest niewidoczna w oczach społeczeństwa. Wiele przypadków zapalenia wątroby rozpoznaje się dopiero w zaawansowanym stadium, kiedy już wystąpiło poważne uszkodzenie wątroby, czemu można zapobiec dzięki skutecznym kampaniom edukacyjnym i nowoczesnym szczepieniom. Światowa Organizacja Zdrowia postawiła sobie za cel wyeliminowanie wirusowego zapalenia wątroby jako zagrożenia dla zdrowia publicznego do roku 2030, ale cel ten zostanie osiągnięty jedynie dzięki wspólnym wysiłkom rządów, pracowników służby zdrowia, studentów, a przede wszystkim ogółu społeczeństwa, co wzmocni pilność rozpoczęcia działań edukacyjnych.
Studenci zajmują uprzywilejowaną pozycję pomiędzy światem akademickim a społecznością. Zanurzeni w wiedzy naukowej, jaką dostarczają im uczelnie, pozostają jednocześnie blisko ogółu społeczeństwa, bacznie obserwując codzienne potrzeby. Ta pośrednia pozycja czyni z nich naturalne ogniwa w rozpowszechnianiu wiarygodnych informacji, szczególnie w czasach, gdy dezinformacja szybko się rozprzestrzenia. Proste działania, takie jak wykłady szkolne, dystrybucja materiałów informacyjnych, społeczne kręgi dyskusyjne i strategiczne wykorzystanie mediów społecznościowych, mogą dotrzeć do dużej części populacji, zdemaskować tabu związane z przenoszeniem chorób i informować ludzi na bieżąco.
Szczepionka przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B jest jedną z najskuteczniejszych, jakie kiedykolwiek opracowano, jednak zasięg szczepień nadal znacznie różni się w zależności od regionu. Uczniowie mogą aktywnie współpracować z lokalnymi jednostkami zdrowia, brać udział w akcjach szczepień i pomagać w wyjaśnianiu wątpliwości społecznych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności szczepionki, pomagając w ten sposób zwalczać dezinformację, która często uniemożliwia ludziom zaszczepienie się. Co więcej, angażując się w projekty informacyjne i wolontariackie, studenci rozwijają umiejętności komunikacji i empatii, które są niezbędne w ich przyszłej praktyce klinicznej, łącząc szkolenie akademickie z wpływem społecznym.
Praktyczny przykład tej mobilizacji ma miejsce w IFMSA na mojej własnej uczelni, która prowadzi projekt Testar é Sabre („Testowanie to wiedza”), dzień poświęcony bezpłatnym testowaniu dla społeczności akademickiej. Tego typu inicjatywy pokazują w praktyce, jak studenci mogą służyć jako pomosty między wiedzą naukową a dostępem do diagnozy, zmniejszając bariery, takie jak napiętnowanie i brak informacji, oraz oferując możliwy do powielenia model dla innych instytucji.
Zmniejszenie globalnego obciążenia wirusem zapalenia wątroby nie zależy wyłącznie od postępu medycyny, ale od przekształcenia zdobytej wiedzy w działania edukacyjne. Dzisiejsi studenci, jako przyszli pracownicy służby zdrowia, mają zarówno możliwość, jak i obowiązek działania już teraz: edukując społeczności, wspierając kampanie szczepień i opowiadając się za równym dostępem do opieki.
O autorze
Maria Tereza Garcia Bergantini jest studentką czwartego roku medycyny na Faculdade de Medicina Dr. Paulo Prata w Barretos w Brazylii. Obecnie pełni funkcję lokalnego koordynatora komisji SCOPH (Stały Komitet ds. Zdrowia Publicznego) w IFMSA i jest obecnym dyrektorem grupy ds. chorób przewlekłych w ramach projektu Previna+, opracowanego we współpracy z Hospital de Amor de Barretos.
