

Ten artykuł powstał we współpracy z Komisją Europejską.
Komisja Europejska zatwierdziła, zgodnie z unijnymi zasadami pomocy państwa, holenderski program o wartości 9,5 miliarda euro mający na celu wsparcie produkcji energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych w dwóch morskich farmach wiatrowych na Morzu Północnym. Środek ten przyczyni się do wdrożenia holenderskiego planu rozwoju morskiej energii wiatrowej i będzie wspierać cele UE w ramach Porozumienia w sprawie czystego przemysłu.
Miara holenderska
Holandia zgłosiła Komisji program, Tijdelijk Ondersteuningsmechanisme Windenergie Op Zee („TOWOZ”), w celu wsparcia produkcji energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych w dwóch morskich farmach wiatrowych na Morzu Północnym: IJmuiden Ver Gamma-A i IJmuiden Ver Gamma-B. Obie farmy wiatrowe mają łączną moc 2 GW i oczekuje się, że będą wytwarzać do 7 441 GWh energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych rocznie.
Program obejmuje dwa przetargi na morską energetykę wiatrową, które zostaną zorganizowane do lipca 2027 r., a w razie potrzeby wsparcie będzie wypłacane przez 15 lat od rozpoczęcia działalności, co przewidywane jest na rok 2032. Maksymalny budżet programu wynosi 9,45 mld euro.
Pomoc zostanie przyznana w drodze przejrzystej i niedyskryminacyjnej procedury przetargowej. Holandia zorganizuje przetarg, w którym oferenci będą mogli: złożyć ofertę na realizację projektu bez pomocy, oferując opłatę koncesyjną do państwa dla witryny lub wystąpić o premię pomocową na rozwój projektu na stronie.
Rząd holenderski rozważy oferty zawierające wniosek o premię pomocową wyłącznie w przypadku braku ofert dotyczących płatności koncesyjnych. W takim przypadku oferenci będą konkurować w oparciu o najniższą cenę ofertową o zmienną premię pomocową oprócz ceny rynkowej. W każdym miejscu objętym przetargiem zostanie wyłoniony jeden zwycięzca. Kryteria określone w ustawie Net Zero Industry Act zostaną uwzględnione jako kryteria wstępnej kwalifikacji ofert: pojawi się wymóg dywersyfikacji łańcuchów dostaw turbin wiatrowych i głównych konkretnych komponentów, aby zmniejszyć zależność od importu spoza Europy i zwiększyć odporność.
Pomoc ma formę zmiennej składki wypłacanej oprócz przychodów rynkowych w okresach, gdy ceny energii elektrycznej są zbyt niskie, aby pokryć koszty jej produkcji. Program obejmuje zabezpieczenia mające na celu uniknięcie nadmiernej rekompensaty, w tym górny limit oferty i mechanizm wycofania, w ramach którego część pomocy musi zostać zwrócona, jeśli ceny rynkowe są wyższe niż zakontraktowana cena wykonania beneficjenta.
Holandia szacuje, że w ramach obu projektów w całym okresie ich realizacji uniknie się emisji około 147 milionów ton ekwiwalentu CO2.
Ocena Komisji
Komisja oceniła środek na podstawie art. 107 ust. 3 lit. c) Traktatu o funkcjonowaniu UE, który umożliwia państwom członkowskim przyznawanie pomocy na ułatwianie rozwoju niektórych rodzajów działalności gospodarczej pod pewnymi warunkami, oraz Wytycznych w sprawie pomocy państwa na rzecz klimatu, ochrony środowiska i energii.
Komisja stwierdziła, że:
- program jest konieczny i odpowiedni, aby ułatwić rozwój morskiej energetyki wiatrowej, biorąc pod uwagę ryzyko rynkowe i inwestycyjne mające wpływ na takie projekty;
- pomoc ma efekt zachęty, gdyż wspiera inwestycje, które bez wsparcia publicznego nie zostałyby zrealizowane w takim zakresie; I
- pomoc jest proporcjonalna, gdyż zostanie ustalona w drodze przetargu konkurencyjnego, a wsparcie zostanie przyznane jedynie w przypadku, gdy oferta bez dotacji nie zostanie wybrana. Ponadto program obejmuje również zabezpieczenia mające na celu uniknięcie nadmiernej rekompensaty.
Tło
Wytyczne Komisji na rok 2022 w sprawie pomocy państwa na rzecz klimatu, ochrony środowiska i energii zawierają wytyczne dotyczące sposobu, w jaki Komisja ocenia zgodność środków pomocy na rzecz ochrony środowiska, w tym ochrony klimatu, i energii, które podlegają wymogowi zgłoszenia na mocy art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE.
W zmienionej dyrektywie w sprawie energii odnawialnej z 2023 r. ustanowiono ogólnounijny wiążący cel dotyczący energii odnawialnej wynoszący co najmniej 42,5% udziału w koszyku energetycznym, przy czym szerszym celem jest osiągnięcie 45% do 2030 r.
Rozporządzenie UE w sprawie energii elektrycznej umożliwia państwom członkowskim opracowywanie mechanizmów wsparcia dla energii odnawialnej w formie premii gwarantowanych zamiast dwustronnego kontraktu na różnice kursowe („CfD”) do lipca 2027 r.
18 maja 2022 r. Komisja opublikowała plan REPowerEU, w którym określono szereg środków mających na celu szybkie zmniejszenie zależności UE od rosyjskich paliw kopalnych poprzez przyspieszenie przejścia na czystą energię. Plan REPowerEU opiera się na trzech filarach: oszczędzaniu energii, wytwarzaniu czystej energii i dywersyfikacji dostaw energii do UE. W ramach zwiększania skali wykorzystania energii odnawialnej w wytwarzaniu energii, przemyśle, budownictwie i transporcie Komisja zaproponowała podniesienie celu określonego w dyrektywie w sprawie energii odnawialnej do 45% do 2030 r.
Państwa członkowskie mogą przyznawać wsparcie inwestycyjne na projekty strategiczne zgodnie z ustawą o przemyśle zerowym netto (takie jak baterie, panele słoneczne, turbiny wiatrowe, pompy ciepła, elektrolizery oraz wykorzystanie i składowanie wychwytywania dwutlenku węgla). Obejmuje to również produkcję kluczowych komponentów oraz produkcję i recykling powiązanych surowców krytycznych.
Aby uzyskać więcej informacji
Jawna wersja decyzji zostanie udostępniona pod numerem sprawy SA.118604 w rejestrze pomocy państwa na stronie internetowej Komisji dotyczącej konkurencji po wyjaśnieniu wszelkich kwestii związanych z poufnością. Nowe publikacje decyzji w sprawie pomocy publicznej w Internecie oraz w Dzienniku Urzędowym zamieszczane są w Tygodniku Konkurencji e-News.
