Ten artykuł powstał we współpracy z Komisją Europejską.
Przed Światowym Dniem Serca i z okazji rozpoczęcia pierwszego w historii Europejskiego Tygodnia Badań Przesiewowych Komisja Europejska przyjęła wniosek dotyczący zalecenia Rady w sprawie badań stanu układu sercowo-naczyniowego. Ma na celu ochronę zdrowia obywateli europejskich poprzez poprawę wczesnego wykrywania i badań przesiewowych, a ostatecznie ograniczenie przedwczesnych zgonów z powodu chorób układu krążenia.
Choroby układu krążenia to zabójca numer jeden w UE, który co roku powoduje śmierć 1,7 miliona osób. Mają one znaczący wpływ na systemy opieki zdrowotnej i kosztują gospodarkę UE ponad 282 miliardy euro rocznie. Jednakże 80% chorób układu krążenia można zapobiec, eliminując czynniki ryzyka, takie jak wysokie ciśnienie krwi, cholesterol, wysoki poziom cukru we krwi i otyłość. Plan Bezpieczne Serca, przedstawiony w grudniu 2025 r., ma na celu ograniczenie przedwczesnych zgonów z przyczyn sercowo-naczyniowych o 25% do 2035 r., w tym poprzez zwalczanie tych czynników ryzyka. Dzisiejszy wniosek stanowi znaczący krok w kierunku osiągnięcia tego celu.
Kontrole stanu zdrowia mogą ratować i przekształcać życie poprzez wczesną identyfikację zagrożeń i chorób sercowo-naczyniowych, umożliwiając ludziom otrzymanie właściwej porady i leczenia we właściwym czasie. Dzisiejsze zalecenie będzie stanowić wsparcie dla państw członkowskich w opracowywaniu i wdrażaniu kontroli stanu układu sercowo-naczyniowego na poziomie krajowym. Pomoże również w eliminowaniu nierówności zdrowotnych w UE, proponując dostępność tych kontroli dla wszystkich i uwzględniając w szczególności potrzeby grup wysokiego ryzyka i grup bezbronnych.
Komisja wzywa również państwa członkowskie do rozważenia, w jaki sposób najlepiej wspierać obywateli o podwyższonym ryzyku chorób układu krążenia, w tym poprzez spersonalizowaną profilaktykę i odpowiednie doradztwo w zakresie szczepień. W zaleceniu podkreślono, że najnowsze innowacje w dziedzinie zdrowia, w tym narzędzia oparte na danych i sztucznej inteligencji, mogą oferować dalsze możliwości wzmocnienia ocen i kontroli ryzyka, pod warunkiem że będą wykorzystywane w sposób odpowiedzialny i pod odpowiednim nadzorem człowieka.
Ponadto Komisja podkreśliła rolę wiedzy zdrowotnej w umożliwianiu obywatelom przejęcia kontroli nad swoim zdrowiem i zrozumienia wartości regularnych badań stanu układu sercowo-naczyniowego. Zachęca się państwa członkowskie do podnoszenia świadomości i promowania ich powszechnego stosowania. Uznaje się również znaczenie zapewnienia równego dostępu poprzez ukierunkowane kampanie i programy badań przesiewowych w społecznościach oraz za pomocą mobilnych jednostek kontroli.
Tydzień badań przesiewowych w UE
Zgodnie z tymi zaleceniami oraz aby wesprzeć wysiłki w ramach planu Bezpieczne serca, Komisja uruchomiła dziś pierwszy doroczny unijny tydzień badań przesiewowych (28 września – 4 października), w którym gromadzą się partnerzy z całej Europy, aby zachęcać ludzi do poddawania się testom i podnosić świadomość na temat profilaktyki poprzez wydarzenia na poziomie krajowym, regionalnym i lokalnym.
Zgodnie z zapowiedzią Prezydenta Komisja Europejska intensyfikuje prace w zakresie profilaktyki, w szczególności chorób układu krążenia von der Leyenawytyczne polityczne.
Europejski Tydzień Badań Przesiewowych jest częścią ogólnoeuropejskiej kampanii „Poznaj swoje liczby”, której celem jest podniesienie świadomości na temat czynników ryzyka dla zdrowia układu krążenia oraz znaczenia poddawania się odpowiednim badaniom lekarskim. Zachęca ludzi do rozmowy z pracownikiem służby zdrowia na temat badań układu sercowo-naczyniowego, takich jak badania przesiewowe ciśnienia krwi, poziomu cholesterolu i cukru we krwi. Umożliwi im to lepsze zrozumienie liczb mających znaczenie dla ich zdrowia i przejęcie kontroli nad zdrowiem serca przy odpowiednim wsparciu medycznym. Kampania rozpocznie się w Światowy Dzień Serca (29 września 2026 r.) i będzie trwała przez cały 2027 r.
Aby uzyskać więcej informacji
Zdrowie układu krążenia
Poznaj swoje liczby – zdrowie publiczne
