Maroš Šefčovič, wiceprzewodniczący KE odpowiedzialny za unię energetyczną, wziął udział w sesji plenarnej PE w obecności przewodniczącego KE Jean-Claude’a Junckera. To tam przedstawił swoją strategię dla Unii Energetycznej UE. (Usługi audiowizualne WE, 25.02.2015)
Dwa dni temu urzędnik Komisji Europejskiej (KE) zebrał się w Brukseli, aby omówić i podjąć decyzję w kluczowej sprawie europejskiej unii energetycznej. Zaprezentowano strategię wdrażania tej Unii, która według Marosa Šefčoviča, wiceprzewodniczącego KE, będzie „największym projektem energetycznym od czasów Wspólnoty Węgla i Stali”. Jednak nawet jeśli brzmi to bardzo obiecująco, dyskusje na ten temat trwają już od ponad dziesięciu lat. Koordynacja i utworzenie takiej Unii jest bardzo trudne, żeby nie powiedzieć niemożliwe, jeśli nie ma współpracy wszystkich państw członkowskich UE. Kryzys ukraiński zmusił UE do poszukiwania alternatywnych rozwiązań w zakresie źródeł energii. Czy w zamierzeniu UE leży przysporzenie Rosji dalszych problemów gospodarczych poprzez niezależność od jej źródeł energii, czy też jest to tylko jeden z pięciu priorytetów, jakie wyznaczył sobie Jean-Claude Juncker, gdy został prezydentem KE? Odpowiedź leży gdzieś po środku. Jednak główną kwestią, którą należy tu poruszyć, jest powód, dla którego UE tak bardzo opiera się na imporcie energii i nie zwiększa swojej produkcji pierwotnej. Pakiet dotyczący unii energetycznej Urzędnicy KE z wielkim entuzjazmem i radością ogłosili decyzję w sprawie ram strategicznych unii energetycznej. Wydaje się, że drugi priorytet planu Junckera właśnie zaczyna się urzeczywistniać. Mówiąc dokładniej, przewodniczący Komisji Jean-Claude Juncker powiedział: „Zbyt długo energia była wyłączona z podstawowych wolności naszej Unii. Bieżące wydarzenia pokazują, o jaką stawkę chodzi – wielu Europejczyków obawia się, że może nie mieć energii potrzebnej do ogrzania swoich domów. Tu chodzi o wspólne działanie Europy w dłuższej perspektywie. Chcę, aby energia, która stanowi podstawę naszej gospodarki, była odporna, niezawodna, bezpieczna oraz w coraz większym stopniu odnawialna i zrównoważona.” Co więcej, Maroš Šefčovič, wiceprzewodniczący Komisji odpowiedzialny za unię energetyczną, wspomniał, że: „ten projekt zintegruje nasze 28 europejskich rynków energii w jedną unię energetyczną, sprawi, że Europa stanie się mniej zależna od energii i zapewni przewidywalność, której inwestorzy tak bardzo potrzebują do tworzenia miejsc pracy i wzrostu gospodarczego”. Jest zatem jasne, że Komisja Junckera jest więcej niż zdeterminowana, aby Unia powstała jak najszybciej, aby poprawić pozycję Europy na arenie energetycznej. Trudności w integracji Unii Dobra wola KE dotycząca stworzenia Unii Energetycznej może zostać jednak podważona przez niektóre rządy krajowe, które będą sprzeciwiać się takiemu zjednoczeniu. Najprawdopodobniej nie poprą tego projektu takie kraje jak Węgry, Słowacja i kraje bałtyckie, które są w pełni uzależnione od rosyjskich dostaw. Premier Węgier Viktor Orbán dał już do zrozumienia swoje intencje, które nie pozwolą KE „bawić się” polityką energetyczną kraju. Rosja z pewnością będzie wywierać presję na rządy, aby utrudniały utworzenie tej Unii, aby utrzymać swoje interesy (poprzez rosyjskiego giganta energetycznego Gazprom) na rynku europejskim. Ponadto należy wziąć pod uwagę fakt, że istnieją niemieckie koncerny energetyczne, które podpisały „duże” kontrakty z Gazpromem. Niemniej jednak KE wydaje się zdeterminowana w walce z lobby, które mogą tworzyć duże korporacje lub państwa, w celu zapewnienia bezpieczniejszej i konkurencyjnej energii, która będzie dystrybuowana w ramach bloku zgodnie z potrzebami państw członkowskich i której będzie dostarczać głównie Rosja. Zwiększenie krajowej produkcji energii Europa poza utworzeniem Unii Energetycznej powinna skupić się także na zwiększeniu produkcji swojej energii pierwotnej. Polega to na tym, że nawet jeśli ta Unia powstanie, nadal będziemy musieli importować, może nie z Rosji, ale z innego kraju spoza UE, znaczne ilości energii (np. Azerbejdżan itp.). Rozwiązaniem całej kwestii energetycznej jest połączenie tych dwóch filarów: Unii Energetycznej i zwiększenia krajowej produkcji energii. Niemniej jednak dane opublikowane przez Eurostat, urząd statystyczny Unii Europejskiej, dotyczące całkowitej produkcji energii pierwotnej w UE w dekadzie pomiędzy 2002 a 2012 rokiem, nie są obiecujące i wskazują na znaczny spadek wynoszący 15,7%. Za główne przyczyny tego upadku można uznać brak surowców oraz nieopłacalność produkcji ograniczonych zasobów naturalnych. Niezależnie od przyczyny, chodzi o to, że produkcja w Europie spada, a zatem potrzebny jest większy import, aby pokryć zapotrzebowanie na energię. Zatem przywóz do UE-28 również odnotował wzrost o 7% od 2002 r. do 2012 r., ale spada od czasu kryzysu finansowego w 2008 r. i później. Kraje o największym udziale w imporcie (w ujęciu 2012 roku) to: Niemcy, Włochy, Francja, Hiszpania i Wielka Brytania. Nawet jeśli import z innego kraju spoza UE spadł od 2008 r. o 9%, Europa jest od niego zależna w 53,4% swojego całkowitego zużycia energii. W związku z tym UE importuje głównie energię pierwotną z kilku konkretnych krajów, co powoduje, że Stary Kontynent jest w dużym stopniu zależny od energii. Większość paliw stałych dostarczają Rosja, Kolumbia i Stany Zjednoczone, a głównym dostawcą jest Rosja. Ropę naftową i gaz ziemny dostarczają także głównie Rosja, a następnie Norwegia. W związku z tym jasne jest, że Unia Europejska jest w dużej mierze uzależniona od Rosji w zakresie importu energii, co utrudnia jej oderwanie się od niej lub niewielkie uzależnienie od niej jako dostawcy energii, jeśli takie działanie jest wymagane do utworzenia Unii Energetycznej. Niemniej jednak unia energetyczna jest bardzo potrzebna i wydaje się, że Komisja Junckera zdecydowała się ograniczyć biurokrację i zjednoczyć wszystkie państwa członkowskie w ramach tej reformy energetycznej. Unia Europejska potrzebuje jednolitego rynku energii od wczoraj i raczej pozytywne jest to, że pierwszy krok został zrobiony na początku 2015 roku.
