Ten artykuł powstał we współpracy z Parlamentem Europejskim.
- Aktualizacja przepisów dotyczących transgranicznych sieci energetycznych (TEN-E)
- Usprawnienie planowania, pozwoleń i decyzji inwestycyjnych
- Większy nacisk na stabilność cen, przystosowanie się do zmiany klimatu i bezpieczeństwo
Aktualizacja rozporządzenia TEN-E ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa dostaw energii, pomoc w obniżeniu cen dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw oraz przyczynienie się do osiągnięcia celów UE w zakresie neutralności klimatycznej.
W czwartek eurodeputowani z Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii zaproponowali zmiany w przepisach regulujących transeuropejską infrastrukturę energetyczną – sieć rurociągów, kabli i innych obiektów przesyłających energię przez granice w obrębie UE. Powinien zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne poprzez poprawę połączeń transgranicznych i zmniejszenie wąskich gardeł, a także pomóc w zapewnieniu swobodniejszego przepływu energii na całym kontynencie.
Inteligentniejsze planowanie i mniej biurokracji
Aktualizacja umożliwi inteligentniejsze planowanie, przyznając Komisji Europejskiej większą rolę w opracowywaniu wspólnego scenariusza energetycznego i zapewniając, że decyzje dotyczące infrastruktury będą opierane na wspólnych i spójnych danych. Przepisy wprowadzą także nowe narzędzia umożliwiające systematyczne identyfikowanie luk w sieciach elektroenergetycznych i wodorowych, tak aby inwestycje były kierowane tam, gdzie są potrzebne.
Wniosek usprawnia proces wydawania zezwoleń na kluczowe projekty, ograniczając opóźnienia administracyjne. Przed zatwierdzeniem nowej infrastruktury fizycznej władze muszą rozważyć, czy istniejące sieci można zoptymalizować lub czy rozwiązania cyfrowe i rozwiązania po stronie popytu mogłyby zaspokoić zidentyfikowaną potrzebę.
Pomoc w obniżeniu cen energii
W swoich poprawkach posłowie do PE twierdzą, że rozbudowa infrastruktury sieciowej powinna aktywnie wspierać integrację rynku, w szczególności wywierając wpływ na stabilność cen i wystarczalność zasobów, ponieważ głębsza integracja rynku energii może pomóc w obniżeniu cen dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw.
Posłowie do PE nalegają również na potrzebę terminowego wdrożenia i integracji technologii zerowych netto. Rozszerzają listę priorytetów infrastrukturalnych, które należy uwzględnić, o sprzęt i instalacje zaprojektowane w celu zapewnienia ochrony i odporności krytycznych elementów sieci, sprzęt do monitorowania, kontroli i cyfryzacji oraz projekty przyczyniające się do adaptacji klimatycznej infrastruktury energetycznej.
Cytat
„Europa potrzebuje odpowiedniej infrastruktury we właściwych miejscach, opartej na solidnych danych i jasnej ocenie, czego faktycznie potrzebują obywatele i nasza gospodarka” – powiedziała przewodnicząca eurodeputowana Tsvetelina Penkova (S&D, Bułgaria). „Komisja będzie teraz odgrywać większą rolę w określaniu ram strategicznych, podczas gdy Agencja UE ds. Współpracy Organów Regulacji Energetyki (ACER) zapewni większą niezależną kontrolę. Jest to ważny krok w kierunku uczynienia planowania naszej infrastruktury bardziej demokratycznym, przejrzystym i odpowiedzialnym. Nowe przepisy powinny również pomóc w zmniejszeniu dysproporcji w cenach energii elektrycznej między państwami członkowskimi i regionami, zapewniając wszystkim obywatelom UE możliwość korzystania z bardziej zintegrowanego rynku energii, większego bezpieczeństwa dostaw i sprawiedliwszego dostępu do niedrogiej energii, niezależnie od tego, gdzie mieszkają. „
Kolejne kroki
Projekt sprawozdania został przyjęty większością 56 głosów do 10, przy 9 głosach wstrzymujących się. Posłowie do Parlamentu Europejskiego z Komisji Przemysłu postanowili także większością 61 głosów do sześciu, przy ośmiu wstrzymujących się, rozpocząć rozmowy z Radą na temat ostatecznego kształtu prawodawstwa, jeśli ich decyzja zostanie zatwierdzona na nadchodzącej sesji plenarnej.
Tło
Osiągnięcie celów w zakresie połączeń wzajemnych na rok 2030 jest szczególnie ważne dla dokończenia unii energetycznej i osiągnięcia celów energetyczno-klimatycznych Unii Europejskiej. Biorąc pod uwagę skalę wymaganych inwestycji, utrzymujące się wyzwania w zakresie zarządzania projektami transgranicznymi oraz potrzebę zwiększenia solidności scenariuszy, na których są one oparte, Komisja Europejska przedstawiła wniosek dotyczący przeglądu rozporządzenia TEN‑E w ramach pakietu sieci europejskich opublikowanego 10 grudnia 2025 r.
