Ten artykuł powstał dzięki współpracy The European Sting ze Światowym Forum Ekonomicznym.
Autorka: Victoria Masterson, starsza autorka, Agenda Forum
- Ceny energii w Europie zaczynają się stabilizować, ale pozostają wysokie, przy dużych rozbieżnościach cenowych między krajami – stwierdza Eurostat.
- Największy wzrost rachunków za energię elektryczną dla gospodarstw domowych wyniósł 953% w Holandii, podczas gdy rachunki za gaz na Łotwie wzrosły o 139%.
- Jednak kraje europejskie dywersyfikują swój koszyk energetyczny i znajdują się w pierwszej dziesiątce rankingu Światowego Forum Ekonomicznego za rok 2023.
Nowe dane pokazują, że wzrost cen energii elektrycznej i gazu w Europie wyhamowuje.
Wykresy Unii Europejskiej (UE), do której należy 27 krajów, pokazują gwałtowny wzrost cen energii od 2021 r., który w pierwszym półroczu 2023 r. zacznie się stabilizować.
Z raportu Eurostatu, urzędu statystycznego UE, wynika, że ceny energii elektrycznej i gazu stabilizują się. Następuje to po „znacznym wzroście” cen energii, który rozpoczął się przed inwazją Rosji na Ukrainę, a następnie „szybko wzrósł” w drugiej połowie 2022 r.
Ceny energii w Europie są nadal wysokie
Choć to dobra wiadomość, ceny energii elektrycznej i gazu w UE są nadal wyższe niż w 2022 r.
Średnie ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych w pierwszej połowie 2023 r. wyniosły 28,9 euro za 100 kilowatogodzin (kWh) – w porównaniu z 25,3 euro za 100 kWh w tym samym okresie w 2022 r.
Średnie ceny gazu również wzrosły do 11,9 euro za 100 kWh z 8,6 euro za 100 kWh w 2022 r.
„Te ceny są najwyższymi odnotowanymi przez Eurostat” – zauważa agencja statystyczna.
Ceny energii elektrycznej wzrosły w 22 krajach UE
W 22 krajach UE ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych wzrosły w pierwszej połowie 2023 r. w porównaniu z tym samym okresem roku ubiegłego. Największy wzrost odnotowała Holandia, gdzie rachunki za energię elektryczną dla gospodarstw domowych wzrosły o 953%. Czynnikami, które mają na to wpływ, jest zaprzestanie stosowania ulg podatkowych od 2022 r. oraz podwojenie podatków energetycznych od energii elektrycznej.
Eurostat dodaje, że pułap cenowy w Holandii w tym roku „znacznie” obniży ceny.
Litwa, Rumunia i Łotwa również odnotowały duże skoki cen energii elektrycznej, odpowiednio o 88%, 77% i 74%. Największe spadki cen energii elektrycznej odnotowały Hiszpania i Dania – o 41% i 16%.
Ceny gazu na Łotwie, w Rumunii i Austrii wzrosły ponad dwukrotnie
Ceny gazu wzrosły także w 20 z 24 państw członkowskich UE, które zgłaszają ceny gazu do Eurostatu.
Największe skoki cen gazu w I półroczu 2023 roku odnotowały Łotwa i Rumunia – odpowiednio o 139% i 134%.
W jaki sposób Światowe Forum Ekonomiczne ułatwia przejście na czystą energię?
W przypadku Austrii, Holandii i Irlandii wzrosły one o 103%, 99% i 73%.
Ceny gazu spadły nieznacznie w Estonii, Chorwacji i Włoszech, natomiast na Litwie pozostały bez zmian.
Kraje europejskie zmniejszają swoją zależność od paliw kopalnych
Kraje europejskie osiągają dobre wyniki w rankingu Energy Transition Index 2023 Światowego Forum Ekonomicznego, który obejmuje 120 krajów pod względem ich obecnej wydajności systemów energetycznych oraz gotowości ich otoczenia sprzyjającego skutecznej transformacji energetycznej.
Wszystkie 10 krajów znajdujących się najwyżej w indeksie, ujętym w raporcie Fostering Effective Energy Transition 2023, pochodzi z Europy Zachodniej i Północnej, na czele ze Szwecją, Danią i Norwegią.
Forum twierdzi, że wszystkie kraje osiągające najlepsze wyniki w indeksie transformacji energetycznej na rok 2023 podejmują podobne działania.
Obejmuje to dywersyfikację ich koszyka energetycznego, zmniejszenie dotacji energetycznych, ograniczenie emisji z sektora energetycznego i wprowadzenie większej ilości czystej energii do koszyka paliwowego.
Autorzy raportu przypominają, że „silne i wspierające otoczenie regulacyjne” jest również ważnym czynnikiem napędzającym postęp w transformacji energetyki i zmniejszaniu zależności od paliw kopalnych.
