Ten artykuł powstał we współpracy z Komisją Europejską.
Komisja Europejska wstępnie stwierdziła dzisiaj, że TikTok narusza ustawę o usługach cyfrowych (DSA) ze względu na tzw. „efekt króliczej dziury” systemu rekomendacji. Kanał „For You” TikToka pokazuje użytkownikom ciągły strumień spersonalizowanych filmów, nawet jeśli dotyczą one problemów ze zdrowiem psychicznym i obrazu ciała.
Im częściej użytkownik wchodzi w interakcję z określonym typem treści, tym częściej algorytm kanału TikTok „For You” poleca podobne treści. Ten projekt może być szkodliwy, gdy takie niekończące się i powtarzające się ekspozycje obejmują na przykład treści dotyczące smutku, izolacji lub obrazu ciała. Te „królicze nory” mogą mieć szkodliwy wpływ na zdrowie psychiczne użytkowników, zwłaszcza bezbronnych dorosłych i nieletnich.
Dzisiejsze wstępne ustalenia skupiają się zarówno na ocenie ryzyka, jak i środkach łagodzących.
Ocena ryzyka
Komisja wstępnie ustaliła, że TikTok nie ocenił odpowiednio, w jaki sposób jego algorytm rekomendacji może prowadzić użytkowników do takich „króliczych nor”, narażając ich dobro. Wstępne ustalenia pokazują, że projekt algorytmu może odgrywać ważną rolę w powstawaniu „króliczych nor”. Algorytm wykorzystuje informacje o zaangażowaniu użytkowników, takie jak oglądanie i polubienie filmów, aby personalizować polecane im treści.
Na przykład, gdy użytkownik wielokrotnie ogląda lub lubi treści, które mogą wywoływać emocje, takie jak treści dotyczące utraty wagi lub obrazu ciała, system interpretuje te interakcje jako pozytywne oznaki zainteresowania i zaleca więcej takich samych.
Powtarzające się narażenie na takie treści może mieć poważny negatywny wpływ na samopoczucie użytkowników, w tym zwiększone uczucie smutku lub niepokoju, niezadowolenie z ciała, niższą samoocenę lub pogorszenie istniejących zaburzeń odżywiania i stanów psychicznych.
Środki ograniczające ryzyko
Z dzisiejszych ustaleń wynika również wstępnie, że TikTok nie wdrożył proporcjonalnych, rozsądnych i skutecznych środków łagodzących, aby zaradzić tym zagrożeniom.
Choć TikTok wprowadził już pewne środki mające na celu ograniczenie ryzyka wystąpienia „efektu króliczej nory”, Komisja wstępnie stwierdziła, że środki te nie są skuteczne.
Środki mające na celu rekomendowanie zróżnicowanych treści nie ograniczają w wystarczającym stopniu częstotliwości rekomendowania podobnych treści, w tym treści związanych z problemami zdrowia psychicznego i wizerunkiem ciała.
Narzędzia kontrolne nie pozwalają skutecznie kontrolować użytkownikom polecanych im treści. Na przykład użycie przycisku „nie interesuje mnie” może nie wystarczyć do zmiany źródła treści. Algorytm priorytetowo traktuje wyświetlanie treści użytkowników na podstawie czasu oglądania, a nie ich wyboru, aby oglądać mniej określonych treści.
Na tym etapie dochodzenia Komisja uważa, że TikTok musi zmienić wygląd kanału „For You”. Na przykład TikTok powinien w większym stopniu opierać się na wyraźnych preferencjach użytkowników, wyłączać czas oglądania jako wskaźnik polecania treści, zwiększać dostępność i użyteczność elementów sterujących użytkownika oraz regularnie testować swój algorytm.
Kolejne kroki
TikTok ma teraz możliwość skorzystania ze swojego prawa do obrony. Może zbadać dokumenty znajdujące się w aktach dochodzenia Komisji i udzielić pisemnej odpowiedzi na wstępne ustalenia Komisji. Równolegle zostaną przeprowadzone konsultacje z Europejską Radą Usług Cyfrowych.
Jeżeli stanowisko Komisji zostanie ostatecznie potwierdzone, Komisja może wydać decyzję o braku zgodności, która może skutkować nałożeniem grzywny proporcjonalnej do charakteru, wagi, powtarzalności i czasu trwania naruszenia i sięgającej maksymalnie 6% całkowitego światowego rocznego obrotu dostawcy.
Tło
Wstępne ustalenia Komisji przedstawione dzisiaj są częścią formalnego postępowania mającego na celu zbadanie zgodności TikTok z ustawą o usługach cyfrowych.
W ramach tego samego postępowania Komisja przyjęła wstępne ustalenia dotyczące uzależniającego projektowania w lutym 2026 r., a także dotyczące ochrony nieletnich w lipcu tego samego roku. Ponadto postępowanie obejmowało także dostęp badaczy do danych publicznych, w sprawie którego wstępne ustalenia przyjęto w październiku 2025 r. oraz przejrzystość reklamy, która została zamknięta wiążącymi zobowiązaniami w grudniu 2025 r.
Wstępne opinie Komisji opierają się na dogłębnym dochodzeniu, które obejmowało analizę sprawozdań z oceny ryzyka TikTok, danych i dokumentów wewnętrznych oraz odpowiedzi TikTok na liczne prośby o informacje, przegląd szeroko zakrojonych badań naukowych na ten temat oraz wywiady z ekspertami z wielu dziedzin, w tym systemów rekomendacyjnych, a także psychologii i psychiatrii. Irlandzki koordynator usług cyfrowych (DSC), Coimisiún na Meán, wspierał Komisję w tym dochodzeniu.
Te wstępne ustalenia nie przesądzają o wyniku dochodzenia.
